dinsdag 26 februari 2013

De geboorte van de economische wetenschap

De geboorte vond plaats in 1776 met het verschijnen van het boek The Wealth of Nations geschreven door Adam Smith (1723-1790). Dit was een briljant boek waarin voor het eerst het idee werd geformuleerd dat de ‘vrije markt’ onder sommige omstandigheden tot een optimaal resultaat leidt. Dit idee heeft de economie sindsdien niet meer verlaten. Een latere grootheid als David Ricardo (1772-1823) voegde aan dat idee niet veel toe. Zijn ideeën leidden meer tot uitwerking, alhoewel briljant. In de tijd van Ricardo werd de economie als een wetenschap beschouwd die, uitgaande van ‘ware postulaten’, wetmatigheden afleidde. Die postulaten gingen over gedrag van mensen, bijvoorbeeld dat die zo veel mogelijk inkomen zouden willen hebben. Als je daarvan uitging kon een econoom als Ricardo stellingen afleiden, bijvoorbeeld over wat er met landprijzen zou gebeuren. Die zouden door de groeiende bevolking voortdurend stijgen, omdat land steeds kostbaarder werd. Lonen echter zouden dalen omdat steeds onvruchtbaarder land in gebruik zou moeten worden genomen, zodat de productiviteit van arbeid op het land zou gaan dalen. Dit is wat men een deductieve wetenschapsopvatting noemt: al redenerend kom je tot een bepaalde stelling. Een nadeel van deze methode is dat geen enkel waarneembaar feit ooit een bevestiging, maar ook geen weerlegging van de theorie kan opleveren. De zogenaamde klassieke economen uit de negentiende eeuw zijn heel lang in de theorie over dalende lonen versus stijgende grondprijzen blijven geloven, omdat die ‘logisch juist’ was. Zelfs de werkelijkheid kon er geen speld tussen krijgen, hoewel zoals we nu, tweehonderd jaar later weten, de lonen duizelingwekkend veel hoger zijn geworden dan men in de negentiende eeuw kon vermoeden.

Geen opmerkingen:

Een reactie posten