dinsdag 4 juni 2013

De zwarte zwaan en wat we wel kunnen weten

Het boek de zwarte zwaan van Nassim Taleb is misschien het boek dat het meeste indruk op mij heeft gemaakt, na het boek De avonden van G.K. van het Reve dat mij na lezing op mijn zestiende maandenlang met een zwarte wolk bleef omhullen. De zwarte zwaan leidde niet tot een zwarte wolk, daarvoor was het weer te weinig een echt goed boek. Er zijn passages waar de auteur voornamelijk erg tevreden met zichzelf lijkt te zijn die dan weer afgewisseld worden met briljante verbeeldingen van zijn belangrijkste idee, namelijk dat veel economische verschijnselen niet te voorspellen zijn. Hier is, na de kerstkip, weer een andere verbeelding van zijn idee. Stel dat we zo’n duizend mensen, die we willekeurig bij elkaar hebben gekregen, gaan rangschikken op hun gewicht. Het gemiddelde gewicht, baby’s en kinderen meegerekend, zal op ongeveer 60 kilo uitkomen. Stel nu dat je daar de dikste persoon die je je kunt voorstellen aan toevoegt. Zeg dat zij (het blijkt een zij te zijn geweest) 700 kilo weegt. Als je nu het gemiddeld gewicht opnieuw berekent, dan neemt dat met nog geen kilo toe. Zulke dikke personen zijn zeer uitzonderlijk (er is maar een enkel persoon geweest die zo zwaar was) en afgezet tegen het gemiddelde gewicht van de hele wereldbevolking veranderen ze het gemiddelde gewicht nauwelijks. Conclusie: een extreme waarde (een zwarte zwaan) heeft bij deze variabele (het gemiddelde gewicht) nauwelijks invloed op de waarde van die variabele. Je kunt dus uit je steekproef van duizend mensen een redelijk betrouwbare schatting van het gemiddelde gewicht afleiden.

1 opmerking:

  1. Aaah, mooi voorbeeld, maar naar mijn idee niet helemaal compleet. Neem nu een voorbeeld aan de hand van inkomens die niet een anatomische restrictie hebben.

    Neem het gemiddelde inkomen van 1000 mensen, dit zal (hypothetisch) uitkomen op ongeveer 40.000e. voeg hier nu 1 persoon aan toe die een inkomen heeft van 40 miljoen. Magischerwijs is het gemiddeld inkomen nu 80.000e.

    Conclusie: men kan bovenstaande conclusie niet generaliseren om te zeggen dat een zwarte zwaan weinig tot geen invloed zal hebben op het gemiddeld, maar zal dit per variabele moeten bekijken.

    BeantwoordenVerwijderen