vrijdag 28 juni 2013

Paul Samuelson en de AOW

We zagen dat Paul Samuelson in 1958 een chocolade-economie beschreef waarin ouderen en jongeren wonen. Alleen de jongeren krijgen een inkomen, maar dat inkomen is bederfelijke chocolade die ze niet kunnen bewaren tot ze oud zijn. Jongeren hebben dus te veel chocolade en ouderen te weinig.  Economen hebben een heilig geloof dat de markt wel tot een correctie zal leiden: het prijsmechanisme zorgt voor een optimum. Er wordt immers via de markt geruild tot iedereen de optimale hoeveelheid goederen heeft. Alleen in de chocolade-economie van Paul Samuelson kan er niet geruild worden. Er zijn alleen maar jongeren en ouderen. De jongeren hebben allemaal te veel chocolade: ze zouden hun chocolade wel willen ruilen tegen geld bijvoorbeeld dat ze dan in een oude sok stoppen en waarvan ze als ze oud zijn chocolade kunnen kopen. Het probleem is dat alleen de ouderen in aanmerking komen voor zo’n ruil en die ouderen hebben niets!  Hoewel Maurice Allais dit probleem 10 jaar eerder dus ook al gezien had, heeft Paul Samuelson dit waarschijnlijk onafhankelijk van Allais bedacht. Er is iets mis met intertemporele ruil, dat was de boodschap. Tot zover waren we inderdaad gekomen in het vorige blog. Zag Paul Samuelson een oplossing? Zeker, de jongeren en de ouderen moeten een overheid installeren en die overheid neemt chocolade van de jongeren en geeft dat aan de ouderen. Bovendien belooft de overheid aan de jongeren dat als zij oud zijn de dan levende jongeren ook een deel van hun chocolade moeten afstaan, zodat ook zij chocolade kunnen eten als ze oud zijn. Dit voorstel komt natuurlijk gewoon neer op de invoering van de AOW. Bij de AOW geven jongeren aan ouderen en hopen ze als ze oud zijn dat ze iets krijgen van degenen die dan jong zijn. Samuelson schreef zijn artikel in 1958. In Nederland was de AOW al in 1956 ingevoerd en in de VS zelfs al in de jaren 30. In de VS wordt de AOW social security genoemd en sommige Amerikanen zien het als een vorm van fraude (zie cartoon) Samuelson niet, zoals we in een volgend blog zullen zien.

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen