vrijdag 3 januari 2014

Adam Smith en de moraal in de economie volgens Tomas Sedlacek, III

Volgens Sedlacek in zijn boek Economics of good and evil is de moraal uit de economische wetenschap verdwenen omdat economen geen rekening hielden met de morele kant van het economische handelen zoals de economische aartsvader Adam Smith dat in The theory of moral sentiments had beschreven. Latere economen baseerden zich alleen op de The wealth of nations waarin individueel eigenbelang als motief voor gedrag wordt opgevoerd. Dat reduceert de mens tot een homo economicus, een robot die alleen maar hoeft te kunnen rekenen om te weten wat hij moet doen om zijn eigen welvaart te maximaliseren. Hoewel veel van de economische wetenschap zich beperkt tot robotisering van de mens, is dit toch een onjuiste voorstelling van zaken. Zowel de Wealth of nations als de benadering volgens de Moral sentiments heeft in de economische wetenschap een plaats gevonden. We leggen het uit op de manier waarop we het aan een eerstejaars student zouden uitleggen. Kijk eens naar de figuur. Die figuur geeft mogelijke verdelingen van de welvaart (economen spreken over individueel nut) weer in een economie waar maar twee personen leven (economen redeneren het liefste vanuit een zo simpel mogelijk geval. Hier dus twee personen). De rode curve PP geeft de uiterste grens aan die bereikt kan worden voor de welvaartsverdeling tussen personen A en B. Ieder punt op die grens is mogelijk, maar geeft een andere welvaartsverdeling tussen A en B weer. In het punt WN heeft persoon A, bijvoorbeeld veel nut en persoon B weinig nut, terwijl in MS de verdeling in nut tussen A en B ongeveer gelijk is. Het is echter onmogelijk om het punt IF te bereiken omdat dit buiten de curve PP ligt. Stel nu dat in de ‘uitgangssituatie’, laten we zeggen in autarkie, ofte wel als de personen zich niet elkaar bemoeien, een welvaartsverdeling volgens het punt AU geldt. De boodschap van de Wealth of nations is nu dat als de personen met elkaar gaan handelen (al dan niet via de markt) A en B in een punt als WN terecht kunnen komen waar ze er allebei op vooruit gaan. Laat dat goed tot de lezer doordringen. Dan kunnen we volgende keer zien in welk punt we volgens de Moral sentiments zullen bereiken (hint: punt MS is een mogelijke kandidaat). 

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen